ต้นทุนจริงของ AI เริ่มชัด เมื่อบริษัทใช้เยอะจนบิลแพงกว่าที่คิด . Fortune รายงานว่า บริษัทเทคโนโลยีหลายแห่งกำลังเจอปัญหาใหม่จากการใช้ AI ภายในองค์กร . ไม่ใช่เพราะ AI ใช้ไม่ได้ แต่เพราะพอใช้งานจริงในระดับใหญ่ ต้นทุนเริ่มสูงกว่าที่หลายบริษัทคาดไว้ . เคสที่ถูกพูดถึงคือ Microsoft . ตามรายงานของ The Verge Microsoft เริ่มยกเลิก direct Claude Code licenses ส่วนใหญ่ภายในบริษัท และให้วิศวกรหันไปใช้ GitHub Copilot CLI แทน . Claude Code คือเครื่องมือช่วยเขียนโค้ดจาก Anthropic ที่ Microsoft เพิ่งเปิดให้พนักงานหลายพันคนทดลองใช้เมื่อประมาณ 6 เดือนก่อน . กลุ่มที่ได้ลองใช้ไม่ได้มีแค่ developer แต่รวมถึง project manager, designer และพนักงานทีมอื่น ๆ ด้วย . ปัญหาคือ Claude Code ได้รับความนิยมเร็วมาก จนการใช้งานในปริมาณสูงเริ่มกลายเป็นต้นทุนที่ต้องควบคุม . อย่างไรก็ตาม การยกเลิก license ภายในครั้งนี้ ไม่ได้กระทบดีลใหญ่ระหว่าง Microsoft กับ Anthropic ผ่าน Foundry . ดีลดังกล่าวยังรวมถึงการลงทุนสูงสุด 5 พันล้านดอลลาร์ ใน Anthropic และข้อตกลงที่ Anthropic จะซื้อ Azure compute มูลค่า 30 พันล้านดอลลาร์ . Microsoft ไม่ใช่บริษัทเดียวที่เจอปัญหานี้ . The Information รายงานว่า Uber ใช้งบสำหรับ AI coding tools ของปี 2026 หมดภายในแค่ 4 เดือนแรก . ก่อนหน้านั้น Uber เคยกระตุ้นให้พนักงานใช้ AI มากขึ้น ผ่าน leaderboard ภายในองค์กรที่จัดอันดับทีมตามการใช้ AI tools . ประเด็นสำคัญคือ AI หลายตัวคิดค่าใช้จ่ายตาม token . ยิ่งใช้เยอะ ยิ่งให้ AI อ่านข้อมูลเยอะ คิดหลายขั้นตอน เขียนโค้ด แก้โค้ด หรือทำงานแบบ agentic workflow . ต้นทุน compute ก็ยิ่งเพิ่มตาม . นี่คือสิ่งที่รายงานเรียกว่า AI paradox . แม้ต้นทุนต่อ token จะถูกลงเรื่อย ๆ แต่ถ้าปริมาณการใช้เพิ่มเร็วกว่า บิลรวมของบริษัทก็ยังแพงขึ้นได้ . Goldman Sachs คาดว่า agentic AI อาจทำให้การใช้ token เพิ่มขึ้น 24 เท่า ภายในปี 2030 ไปถึงระดับประมาณ 120 quadrillion tokens ต่อเดือน . ขณะที่ Gartner คาดว่า ต้นทุน inference ของโมเดลขนาดใหญ่ อาจถูกลงเกือบ 90% ภายในปี 2030 เมื่อเทียบกับปี 2025 . แต่ Gartner ก็เตือนว่า token ที่ถูกลง ไม่ได้แปลว่า enterprise AI จะถูกลงเสมอไป . เพราะ AI agent ใช้ token ต่อหนึ่งงานมากกว่าโมเดลทั่วไปมาก และผู้ให้บริการ AI อาจไม่ได้ส่งต่อต้นทุนที่ลดลงทั้งหมดให้ลูกค้า . Bryan Catanzaro จาก NVIDIA เคยให้สัมภาษณ์กับ Axios ว่า “สำหรับทีมของผม ค่า compute สูงกว่าค่าจ้างพนักงานไปมาก” . นี่ทำให้คำถามเรื่อง AI ในองค์กรเริ่มเปลี่ยนไป . จากเดิมที่ถามว่า AI ช่วยให้พนักงานทำงานเร็วขึ้นไหม . กลายเป็นว่า ความเร็วที่ได้มา คุ้มกับค่า compute ที่ต้องจ่ายหรือเปล่า . เพราะในวันที่ทุกบริษัทอยากมี AI agent ทำงานคู่กับพนักงาน ต้นทุนที่ตามมาอาจใหญ่กว่าที่หลายคนคิด